در دنیای امروز و با ظهور خدمات نوین دیجیتال نیاز به سرعت بالای اینترنت بیش از گذشته احساس میشود. اهمیت این موضوع تا حدی است که دسترسی به سرعت بالای اینترنت و مشخصاً پهن باند یکی از شاخصهای توسعه در کشورها محسوب میشود. اولین گام در ارتقاء این شاخص شناخت صحیح وضعیت فعلی کشور است. آنچه در این بخش از گزارش به آن پرداخته خواهد شد بررسی بازار این فناوری، بازیگران، سطح پوشش و استفاده از آن است.
اینترنت پهن باند ثابت با 11.16 میلیون کاربر و ضریب نفوذ جمعیتی 12.99% رشدی 1.04% را نسبت به سال 1402 و CAGR 4.19% را در پنج سال گذشته تجربه کرده است. پهن باند ثابت را میتوان بازاری در انحصار چندین اپراتور دانست.
باوجود زیرساخت مسی گسترده، غالب سهم بازار فناوریهای پهنباند ثابت در ایران از گذشته در اختیار DSL بوده است اما این روند با توجه به افت کیفیت آن، کاهشی شده و به کمتر از 70% کاهش پیدا کرده است (از 9 میلیون به 7.7 میلیون مشترک). سهم بازار فناوری بیسیم ثابت (FWA)، بعد از تغییر فناوری به TD-LTE و از سال 1396 رو به افزایش بوده و در نبود فناوریهای باکیفیت دیگر، به حدود 22% (2.5 میلیون مشترک) رسیده است.
شرکت مخابرات بهعنوان اپراتور غالب، همواره حدود نیمی از بازار ثابت را در اختیار داشته است و با توجه به کیفیت خدمات فناوری DSL در کشور و میزان همکاری شرکت مخابرات، سهم بازار FCP ها رو به کاهش بوده است (کاهش به کمتر از 3 میلیون مشترک) و بهجای آنها اپراتورهای FWA رشد داشتهاند.
Servco ها نیز بازار حدود 500 هزارتایی خود به فعالیت (شامل فناوری Wi-Fi) ادامه میدهند (شکل 2) فیبر نوری تا قبل از دولت سیزدهم و با توجه به عدم سرمایهگذاری شرکتها و عدم بهرهبرداری مناسب شرکت مخابرات، سهم بازار چندانی را در اختیار نداشت. از سال 1400 این سهم در حال رشد تدریجی است و سهم بازار آن اخیراً به بیش از 5% (حدود 600 هزار مشترک) رسیده است